عبدالرحمان شه هیدقاسملو فعال سیاسی و دبیرکل حزب دموکرات کردستان ایران بود.
عبدالرحمان قاسملو در سیزدهم ژوئیه ۱۹۸۹ در وین ترور شد. برخی
معتقدند او در حال مذاکرهای شدیدا مخفی با سرویس اطلاعاتی سپاه
پاسداران بوده و توسط دولت وقت ایران به قتل رسیدهاست ولی دولت ایران
گاه به گاه این مسئله را تکذیب کردهاست
قاسملو ۲۲ دسامبر سال ۱۹۳۰ م برابر با ۱ دیماه (۱۳۰۹ شمسی) در یک
خانواده زمیندار ثروتمند در شهر ارومیه متولد شد. تحصیلات ابتدایی و
متوسطه را ابتدا در ارومیه وسپس در تهران بپایان رسانید.
قاسملو در سال ۱۳۲۴ فعالیت سیاسی خود را با تشکیل اتحادیهی جوانان
دمکرات کردستان در شهر ارومیه آغاز کرد. سال ۱۳۲۵ جمهوری مهاباد
سقوط کرد. متعاقب آن وی نیز جهت تحصیل راهی تهران گشت و در سال
۱۳۲۷ برای ادامه تحصیل به پاریس، پایتخت فرانسه رفت. رسیدن به پاریس
مصادف با تیراندازی به سوی شاه در دانشگاه تهران (۱۵ بهمن ۱۳۲۷) بود.
در همان مدت اقامت خود در فرانسه با همکاری چند تن دیگر از دانشجویان
کرد انجمن دانشجویان کرد در اروپا را تأسیس کرد.
قاسملو به عنوان اولین بورسیه ایرانی «اتحادیه بین المللی دانشجویان» به
پراگ پایتخت چکسلوواکی رفت.
طی مدتی که در پراگ مشغول تحصیل بود در فعالیتهای اتحادیهی بین
المللی دانشجویان نیز شرکت داشت. سال ۱۳۳۰ به نمایندگی از سوی
دانشجویان ایرانی در دومین کنگرهی آن سازمان که در شهر پراگ برگزار
گردید شرکت کرد. در همان مدت به عنوان نمایندهی ایران در بیشتر
گردهماییها و کنفرانسهای فدراسیون جهانی جوانان در شهر بوداپست،
پایتخت مجارستان شرکت میکرد.
در سال ۱۳۳۱ در زمان حکومت دکتر مصدق، قاسملو بعد از اینکه در
دانشگاه پراگ موفق به اخذ لیسانس علوم اجتماعی و سیاسی شد، به
ایران بازگشت. در آن موقع میان حزب دمکرات کردستان و حزب توده ایران
وحدت تشکیلاتی وجود داشت. قاسملو پس از شش ماه فعالیت در تهران به
مهاباد برگشت و در آنجا مسۆلیت کار حزبی را به عهده گرفت. بعد از
کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ ناچار شد به فعالیت مخفی روی آورده و
مخفیانه در تهران و کردستان مشغول فعالیت حزبی شود.
در این فاصله سرپرستی روزنامه کورد«ستان»، ارگان مرکزی حزب را بر
عهده داشت که تنها پنج شماره آن مخفیانه به چاپ رسید و نیز در همین
مدت بود که یک کمیته سراسری جهت فعالیتهای حزب دمکرات کردستان به
سرپرستی وی تشکیل گردید.
بعد از شکست جمهوری مهاباد، سطح رشد و تنزل جنبش کردها، به سطح
اختلاف میان روابط ایران و عراق بستگی پیدا کرد. در آن زمان مرکز حزب
دمکرات کردستان ایران به عراق انتقال یافت. در زمان عبدالرحمان قاسملو
روابط بین حزب دمکرات کردستان با حزب بعث عراق به سطح همکاری
رسید.
عبدالرحمن قاسملو پس از پنج سال فعالیت سیاسی در ایران و بویژه در
کردستان، سال ۱۳۳۶ بار دیگر به چکسلوواکی رفت. در سال ۱۳۳۷(۱۹۵۸)
پس از پیروزی انقلاب عراق همراه با تنی چند از اعضای مسئول حزبی
کوشش نمودند با اقامت در خاک عراق، سازمانهای حزبی را در داخل کشور
احیا نمایند.
به دلیل کارشکنی بعضی از رهبران حزب دمکرات کردستان عراق
کاری از پیش نبردند، و در سال ۱۳۳۹ به دستور دولت عراق ناچار شد آن
کشور را ترک گوید و به پراگ برگردد.
سال ۱۳۴۱(۱۹۶۲) قاسملو در دانشگاه پراگ به اخذ درجه دکترا در رشته
علوم اقتصادی نایل آمد و تا سال ۱۳۴۹ در آن دانشگاه درس «اقتصاد
سرمایهداری و اقتصاد سوسیالیستی و تئوری رشد اقتصادی» را تدریس
میکرد.
در این فاصله دکتر قاسملو چند کتاب و جزوه را در رابطه با مشکلات
اقتصادی، اجتماعی و سیاسی به رشته تحریر درآورد که معروفترین آنها
کتاب «کردستان و کرد» میباشد. این کتاب که در اصل به زبان چکی به
رشته تحریر درآمده است تاکنون به زبانهای انگلیسی، سلواکی، لهستانی،
عربی، کردی، فارسی و بخشهایی از آن نیز به فرانسه ترجمه و منتشر
شده است. قاسملو با زبانهای کردی، فارسی، ترکی، عربی، فرانسه،
انگلیسی، چکی و روسی آشنایی کامل داشت.
سال ۱۳۴۹ بعد از صدور بیانیهی ۱۱ مارس و توافق میان رهبری جنبش
کردستان عراق با دولت آن کشور امکان فعالیت سیاسی در کردستان ایران
بیشتر شد. در این فرصت دکتر قاسملو از اروپا بازگشت و به یاری چند نفر از
یاران نزدیک خود مسئولیت احیای سازمانهای حزب دمکرات کردستان را به
عهده گرفت.
در کنفرانس سوم حزب که در خردادماه سال ۱۳۵۰ برگزار شد، دکتر قاسملو
به عضویت کمیتهی مرکزی و سپس به دبیرکلی حزب دمکرات کردستان
انتخاب شد و از آن به بعد در همهی کنگرههای حزبی به عنوان دبیرکل
برگزیده شد.
عبدالرحمن قاسملو روز ۲۲ تیر ماه سال ۱۳۶۸ در حالی که برای دستیابی
به راهحل مسالمت آمیز در ایران با تنی چند از نمایندگان حکومت جمهوری
اسلامی در وین بر سر میز گفتگو برای مذاکرات صلح نشسته بود، به دست
نمایندگان دولت کشته شد!
|
+| نوشته شده توسط فرزندان شهر خون در جمعه
1386/04/22 ساعت 14:23
|
چه نی نابینا به ته مای چاوه
